Καλωσ ηρθατε




31.05.2019

Διαταραχές Λεμφικού Συστήματος & Τρόποι Αντιμετώπισης

προηγούμενο / επόμενο

Τι είναι το λεμφικό σύστημα?

Όλοι γνωρίζουμε για το κυκλοφορικό σύστημα, αλλά το λεμφικό σύστημα και οι λειτουργίες του παραμένουν άγνωστες σε μεγάλο βαθμό ακόμα. Μας γίνεται συνήθως συνειδητό όταν διογκώνονται οι λεμφαδένες στο λαιμό λόγω κρυολογήματος.

Το λεμφικό σύστημα είναι η μεγάλη ¨μονάδα επεξεργασίας λυμάτων¨ του οργανισμού μας. Εδώ συλλέγονται μέσω των λεμφικών αγγείων τα απόβλητα από όλο το σώμα και αδειάζονται στην ανώτερη κοίλη φλέβα λίγο πριν την καρδιά. Με τον όρο απόβλητα, εννοούμε την λέμφο η οποία αποτελείται από νερό, πρωτεΐνες, νεκρά κύτταρα, λίπος, βακτηρίδια, ηλεκτρολύτες και άχρηστα προϊόντα του μεταβολισμού. Το λεμφικό σύστημα φιλτράρει δηλαδή τα άχρηστα αυτά προϊόντα του οργανισμού έτσι ώστε να επιστρέψει η λέμφος καθαρή στο κυκλοφορικό σύστημα. Το φιλτράρισμα αυτό πραγματοποιείται μέσα στους λεμφαδένες οι οποίοι είναι κεντρικοί σταθμοί του λεμφικού και του αμυντικού μας συστήματος.

 

Διαταραχές του λεμφικού συστήματος: πιθανές αιτίες και συμπτώματα

Όλοι μας κατέχουμε περίπου 600 με 700 λεμφαδένες στο σώμα μας. Οι περισσότεροι από αυτούς βρίσκονται στο λαιμό, στις μασχάλες και στη βουβωνική χώρα, αλλά και σε άλλα σημεία.

Οι περισσότεροι λεμφαδένες είναι μικροί, μικρότεροι από ένα χιλιοστό. Ωστόσο, μπορούν να διογκωθούν όταν είναι ιδιαίτερα δραστήριοι και να φτάσουν σε μέγεθος μέχρι και τα τρία εκατοστά σε μέγεθος.

Αυτό συμβαίνει συνήθως ως αποτέλεσμα μιας λοίμωξης (π.χ. κρυολόγημα, γρίπη, ιλαρά, ερυθρά), καθώς το ανοσοποιητικό σύστημα προσπαθεί να καταπολεμήσει τον λοιμώδη παράγοντα.

Άλλες αιτίες διογκωμένων λεμφαδένων είναι βακτηριακές λοιμώξεις (όπως αμυγδαλίτιδα, διφθερίτιδα, φυματίωση), ρευματοειδείς νόσοι και ο καρκίνος.

Για τους διογκωμένους λεμφαδένες δεν υπάρχει ειδική θεραπεία, καθώς θα πρέπει να αντιμετωπιστεί η υποκείμενη αιτία που τους προκαλεί, ακολουθώντας πιστά τις οδηγίες του θεράποντα ιατρού.

 

Υπάρχουν επιπλέον τρεις καταστάσεις που σχετίζονται άμεσα με το λεμφικό σύστημα. Αυτές είναι το λεμφοίδημα, το λιποίδημα και η πιο γνωστή είναι η κυτταρίτιδα. Ας τα δούμε όμως ένα ένα.

Το λεμφοίδημα

Λεμφοίδημα ονομάζεται η διόγκωση ενός τμήματος του σώματος, ιδιαίτερα των άκρων, που προκαλείται από την ανώμαλη συσσώρευση του λεμφικού υγρού. Το λεμφοίδημα εμφανίζεται λόγω της απουσίας ή της δυσλειτουργίας των λεμφαδένων ή των λεμφαγγείων και κατηγοριοποιείται σε πρωτογενές και δευτερογενές.

Το πρωτογενές λεμφοίδημα προκαλείται από αναπτυξιακή διαταραχή του λεμφικού συστήματος ή / και των λεμφαδένων στην εμβρυϊκή φάση. Το προκύπτον λεμφοίδημα εμφανίζεται σπάνια κατά τη γέννηση. Συχνά εκδηλώνεται κατά τα αναπτυξιακά στάδια της εφηβείας ή αργότερα στις γυναίκες κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Το πιο σύνηθες είναι κατά το πρώτο ήμισυ της ζωής τους. Το λεμφικό οίδημα των ποδιών είναι το πιο κοινό.

Το δευτερογενές λεμφοίδημα εμφανίζεται όταν το λεμφικό σύστημα έχει τραυματιστεί και έτσι η ροή της λέμφου μπλοκάρεται είτε προσωρινά είτε μόνιμα. Το δευτερογενές λεμφοίδημα μπορεί να προκληθεί από:

  • Χειρουργικές επεμβάσεις για καρκίνο / Ακτινοθεραπεία: Η αφαίρεση των καρκινικών λεμφαδένων μπορεί να διακόψει την λεμφική ροή. Η ακτινοθεραπεία μπορεί να προκαλέσει την ανάπτυξη ουλώδους ιστού και να οδηγήσει σε απόφραξη των λεμφαγγείων.

  • Κακοήθεις όγκοι: Οι όγκοι ασκούν πίεση στα λεμφικά αγγεία και επιβραδύνουν τη μεταφορά της λέμφου.

  • Τραυματισμοί και εγκαύματα επίσης εμποδίζουν την μεταφορά της λέμφου.

  • Λοιμώξεις: Μια λοίμωξη που περιλαμβάνει τα λεμφαγγεία μπορεί να είναι αρκετά σοβαρή ώστε να προκαλέσει λεμφοίδημα. Το συναντάμε συνήθως σε υποτροπικές και τροπικές περιοχές (Filariasis: Μια παρασιτική ασθένεια που προκαλείται από τσίμπημα εντόμου)

  • Χρόνια φλεβική ανεπάρκεια: Αυτή η φλεβική ασθένεια ασκεί πρόσθετη πίεση στο λεμφικό σύστημα, η οποία μπορεί να μειώσει τη λεμφική ροή.

  • Παχυσαρκία: Λόγω του υπερβολικού σωματικού βάρους αυξάνεται  η ροή της λέμφου με αποτέλεσμα να ασκείται μεγαλύτερη πίεση στους λεμφαδένες, επηρεάζοντας την λεμφική αποστράγγιση

 

 Το λιποίδημα

Το λιποίδημα είναι μια διαταραχή κατανομής του λίπους που αφορά τις γυναίκες. Η συσσώρευση του λίπους είναι συμμετρική στο ύψος των ισχίων και των μηρών, λιγότερο στις κνήμες, ενώ σταματάει απότομα στους αστραγάλους. Συνήθως το άνω μέρος του σώματος είναι πολύ πιο αδύνατο ενώ οι γοφοί και τα πόδια φαίνονται σαν μην ανήκουν στον ίδιο άνθρωπο. Οι γυναίκες που έχουν προσβληθεί χρειάζονται συνήθως δύο μεγέθη μεγαλύτερο νούμερο για παντελόνια και φούστες  απ 'ότι για μπλούζες και σακάκια.

Τα πρώτα και τυπικά σημάδια του λιποιδήματος είναι η ευαισθησία, ο πόνος και η κούραση στα πόδια. Σε προχωρημένο στάδιο, το λιποίδημα δεν είναι μόνο οδυνηρό, αλλά μπορεί να προκαλέσει εύκολα μώλωπες και αιμορραγία διότι τα αιμοφόρα αγγεία είναι εύθραυστα.

Αν το λιποίδημα δεν θεραπευτεί σωστά, έγκαιρα, αργά και σταθερά επιδεινώνεται, σκληραίνει ο ιστός και δημιουργείται ένα επιπλέον λεμφοίδημα.  Στην περίπτωση αυτή μιλάμε για ένα λεμφο-λιποίδημα.

 

Η κυτταρίτιδα

Η κυτταρίτιδα είναι ένα “μίνι-λιποίδημα”, μία ορατά ανώμαλη συγκέντρωση λίπους και λέμφου μεταξύ του δέρματος και του υποδόριου ιστού. Κυρίως εμφανίζεται στους μηρούς, στους γλουτούς και κάποιες φορές στην κοιλιά, στις γάμπες και στο εσωτερικό των μπράτσων. Επηρεάζει σχεδόν κάθε γυναίκα μετά την ηλικία της εφηβείας, λόγω ορισμένων αλλαγών στα στρώματα του δέρματος και των ορμονικών αλλαγών.

  • Παράγοντες που ευνοούν την ανάπτυξη της κυτταρίτιδας είναι:

  • Αύξηση του βάρους

  • Λεπτό δέρμα και πολύ ελαστικό δέρμα

  • Αφυδατωμένο δέρμα

  • Κακή κυκλοφορία του αίματος

  • Κάπνισμα

  • Καθιστική ζωή/ έλλειψη γυμναστικής

  • Εγκυμοσύνη

  • Εμμηνόπαυση

Τρόποι αντιμετώπισης

Με την πρώτη ματιά, μπορεί να είναι περίεργο το γεγονός ότι τόσο διαφορετικές ασθένειες μπορούν να θεραπευτούν με τις ίδιες μεθόδους, αλλά αν κοιτάξουμε πιο κοντά θα βρούμε πολλά κοινά στοιχεία.

 

1. Μέθοδοι συμπίεσης με επιδέσμους, με κάλτσες / γάντια διαβαθμισμένης συμπίεσης ή με καλσόν συμπίεσης:

Η περίδεση με επιδέσμους θεωρείται άκρως απαραίτητη για την μείωση και συντήρηση του οιδήματος κυρίως σε προχωρημένο στάδιο λεμφοιδήματος.

Με την αύξηση της πίεσης στα πόδια μπορεί να επιστρέψει η λιμνάζουσα λέμφος από τα κάτω άκρα προς τα πάνω. Με την εφαρμογή των επιδέσμων ή καλτσών αυξάνετε κατά 50 τοις εκατό η επιστρεφόμενη λέμφος. Η εφαρμογή γίνεται από εξειδικευμένο φυσικοθεραπευτή ή γιατρό, ιδανικά μετά από μια θεραπεία λεμφικού μασάζ.  Η μέθοδος αυτή δεν επιτρέπεται σε όλους τους ασθενείς. Κατά γενικό κανόνα, θα πρέπει να συζητηθεί με τον θεράποντα ιατρό εάν η θεραπεία είναι κατάλληλη για την συγκεκριμένη περίπτωση. Οι περισσότεροι ασθενείς που πάσχουν από λεμφοίδημα πρέπει να προμηθευτούν κάλτσες ή γάντια κατασκευασμένα ειδικά στα μέτρα τους για να υπάρχει η σωστή διαβαθμισμένη συμπίεση και το σωστό αποτέλεσμα.  

Στην περίπτωση της κυτταρίτιδας, φορώντας καλσόν ή κολάν συμπίεσης μπορεί να μειωθεί σε μεγάλο βαθμό η όψη της κυτταρίτιδας και τα πόδια να είναι πολύ πιο ξεκούραστα. Το συνιστώ κυρίως σε άτομα που εργάζονται μόνο καθιστοί ή μόνο όρθιοι.

 

2. Το λεμφικό μασάζ ή λεμφοντρενάζ (MLD)

Είναι μια διεθνώς αποδεκτή και εξειδικευμένη μέθοδος μάλαξης  για την θεραπεία λεμφοιδηματικών και λιποιδηματικών ασθενών. Αποτελεί μια αποσυμφορητική θεραπεία η οποία εστιάζεται στους λεμφικούς αγωγούς, τα λεμφικά αγγεία και τους αδένες δραστηριοποιώντας τους κατά 20 φορές περισσότερο.  Αν και τα λεμφικά αγγεία βρίσκονται σε όλο το σώμα, τα περισσότερα από αυτά - περίπου το 70% - βρίσκονται ακριβώς κάτω από το δέρμα. Χρησιμοποιώντας πολύ ελαφριές πιέσεις σε ρυθμική κίνηση, ένας θεραπευτής μπορεί να διεγείρει το λεμφικό σύστημα ώστε να λειτουργήσει πιο αποτελεσματικά και να μειώσει το οίδημα. Δεν επιτρέπεται όλοι οι ασθενείς να υποβληθούν σε λεμφικό μασάζ. Δεν ενδείκνυται για παράδειγμα σε περιπτώσεις θρόμβωσης, λοίμωξης και έντονης καρδιακής ανεπάρκειας.  Ο υπεύθυνος αγγειοχειρουργός του ασθενή θα εκτιμήσει εάν συνιστάται λεμφικό μασάζ στον συγκεκριμένο ασθενή.

Το λεμφικό μασάζ είναι εξαιρετικά σημαντικό σε περιπτώσεις κυτταρίτιδας που έρχονται σε συνδυασμό με χαλάρωση του ιστού, κατακράτηση, ορμονική διαταραχή, κιρσούς ή  ευρυαγγείες. Η τακτική θεραπεία λεμφικής μάλαξης μπορεί να μειώσει σταδιακά τα πρηξίματα που εμφανίζονται προεμμηνορροϊκά ή λόγω άγχους και κακής διατροφής.  

 

3. Πρεσσοθεραπεία

Η πρεσσοθεραπεία είναι ένα ηλεκτρονικό μηχάνημα πίεσης και αποσυμπίεσης. Ασκεί μέσω αεροθαλάμων πίεση  σε εναλλασσόμενες ζώνες στο σώμα μετακινώντας το λεμφικό υγρό από την περιφέρεια προς τον κορμό.

Το μηχάνημα μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για οικιακή χρήση εφόσον εγκριθεί από την ασφάλεια υγείας του ασθενούς.

Το βρίσκουμε επίσης συχνά σε κέντρα αισθητικής για την βελτίωση της κυτταρίτιδας καθώς ενδείκνυται ακόμη και σε γυναίκες με σπασμένα αγγεία και ευρυαγγείες, γιατί δεν αναπτύσσεται θερμότητα.

 

4. Βεντούζες και LPG Endermologie

Δύο μέθοδοι που δείχνουν πολύ καλά αποτελέσματα στις περιπτώσεις λιποιδήματος και κυτταρίτιδας είναι η χειρονακτική χρήση βεντουζών ή το ηλεκτρικό μηχάνημα LPG Endermologie. Στις μεθόδους αυτές επαναδραστηριοποίητε η διαδικασία απελευθέρωσης του λίπους και παραγωγής ινών κολλαγόνου και ελαστίνης. Μια σειρά εντατικών συνεδριών βοηθά στην λεμφική και αγγειακή αποσυμφόρηση, στην ανακατανομή του λίπους και στην σμίκρυνση λιποκυττάρων.

 

5. Γυμναστική

Ακόμα κι αν η σωματική άσκηση δεν μπορεί να θεραπεύσει το λιποίδημα ή το λεμφοίδημα, είναι σημαντικό οι ασθενείς να ασκούνται τακτικά. Έτσι, δεν μπορεί να συσσωρευτεί επιπλέον λιπώδης ιστός αλλά αντίθετα μπορεί να μειωθεί και ο υπάρχον.

Η γυμναστική που συνιστάται στους ασθενείς με λεμφοίδημα και λιποίδημα είναι κυρίως αερόβιες ασκήσεις για να μην επιβαρύνουν επιπρόσθετα τις ήδη καταπονημένες αρθρώσεις.

Με τις ασκήσεις, οι μύες δρουν ως αντλίες για την αύξηση της ροής της λέμφου και την ώθηση της προς τα πάνω. Οι αερόβιες ασκήσεις αυξάνουν την ενδοκοιλιακή πίεση, η οποία με τη σειρά της διευκολύνει την άντληση στο θωρακικό πόρο.

Επίσης αποτελεσματική είναι η γυμναστική μέσα στο νερό όπως για παράδειγμα το κολύμπι, η Aqua-yoga και το Aqua-jogging.  Μέσα στο νερό η πίεση του νερού λειτουργεί σαν λεμφική αποστράγγιση και ταυτόχρονα δρα απαλά στις αρθρώσεις.

 

Η Ιουλία Μακρή έιναι απόφοιτος της κρατικής σχολής Φυσικοθεραπείας στην Φρανκφούρτη της Γερμανίας με εξειδίκευση στην Λεμφική Μάλαξη από το κέντρο Λεμφολογίας (Földi) του Βερολίνου.
 
Μπορείτε να βρείτε την Ιουλία Μακρή στην Healing Art Massage Μητροπόλεως 68 στο κέντρο της Θεσσαλονίκης. Τηλέφωνο 2310252528 Website: https://www.healingart.gr/

 

 

This site uses cookies to give you the best possible user experience.

Accept+Close